“Veilige hechting en verbinding: relevanter dan ooit”
-
In de coronatijd schreef Jan Ruigrok, netwerkpartner van KPC Groep, een boek over het opbouwen, onderhouden en zo nodig herstellen van relaties binnen de school als mini-samenleving. Het boek ‘Maak van je school een veilige basis’ had even goed vandaag geschreven kunnen worden, zo komt naar voren uit herlezing. Jan stelt actuele en relevante thema’s als hechting, verbinding en leerlingen écht zien aan de orde.
Jan: “Toen ik dit boek schreef, had ik het idee: misschien wordt ’t wel in de tijd ingehaald. Maar de problematiek die zich door corona aandiende is alleen maar sterker geworden. Het idee van een hoopvolle wereld staat enorm onder druk door oorlogen, natuur- en milieuproblemen. Daar komt bij dat veel leerlingen in hun persoonlijke leven flinke tikken hebben opgelopen. Als leerling kun je hierdoor een zinloosheid ervaren. ‘Ik zit wel op school maar hoe ziet de wereld er over 5 jaar uit? Waar doe ik het allemaal voor?’
Als praktijkman verzorgt Jan samen met Mirjam Gilhuis en Johan Vlasblom opleidingen en trainingen voor scholen over hoe je werkt aan een veilige en positieve schoolcultuur. Dát er iets moet veranderen, is een besef dat op steeds meer scholen is ingedaald.
Positiviteit
De grondtoon in Jans boek ademt positiviteit. Met ‘hoop, humor en herstel’ werk maken van een veilige basis; een uiterst belangrijke voorwaarde om in een school tot leren te komen. Vanuit dat perspectief opent de Rotterdamse auteur in zijn boek een heuse schatmaker aan concrete aanpakken en praktische interventies om te komen tot een leer- en werkomgeving die zowel ondersteuning als uitdaging biedt aan allen die er leren en werken. Het boek sluit aan bij de pedagogiek van van professor Micha de Winter en helpt scholen antwoorden te vinden op vragen als: hoe maken we van onze school (weer) een veilige en inclusieve leer- en werkomgeving en voor iedereen een fijne plek? Hoe laten we onze leerlingen ervaren dat we ze echt zien? Hoe stellen we leerlingen die de regels hebben overtreden in staat dit te herstellen?
Fricties en conflicten
In zijn boek, gestoeld op wetenschappelijke inzichten, reikt Jan instrumenten aan om een nieuw perspectief te ontwikkelen op de school als gemeenschap en op conflicten. Dat er op een school zich fricties en conflicten voordoen, ja daar ontkom je niet aan stelt Jan. “Grosso modo zijn er twee manieren van kijken: bestrijden van wat je niet wilt, dan zet je als school bijvoorbeeld anti-pestprogramma’s in. Of werken aan wat je wél wilt; dan zoek je de verbinding. Alle gedrag komt voort uit een behoefte. Ook grensoverschrijdend gedrag zoals pesten en het overtreden van regels. Een leerling die pest kan daarmee enorm veel schade aanrichten. Als je dat gedrag bestrijdt, misschien helpt dat. Maar als je niks aan de behoeften die daarachter zit doet, dan schiet je weinig op. De leerling die pest wil misschien aandacht hebben of status in de groep. De kunst is de leerlingen die behoeften te laten vervullen op een manier waar de hele gemeenschap beter van wordt.”
Een positief schoolklimaat
Het geluid van Jan wordt gehoord. Op scholen waar hij trainingen verzorgt, maar ook bij kenniscentra. Zo verzorgde hij voor de stichting School & Veiligheid in de Week tegen het Pesten een webinar over herstelgericht werken. Een schoolgemeenschap die al jarenlang met deze aanpak werkt is Piter Jelles in Leeuwarden. Directeur Ralph de Jong in een eerder interview met KPC Groep: “Herstelgericht werken past heel goed bij de uitgangspunten van onze school. Je creëert ruimte voor leerlingen en stimuleert ze met elkaar echt in verbinding te gaan. En daarbij mogen ook fouten worden gemaakt. En als er fouten worden gemaakt, los je die met elkaar op. Het mooie van herstelrecht is dat het veel handvatten geeft voor wat we juist wél willen: een positief schoolklimaat.”
We spreken Jan over de reikwijdte die zijn boek heeft gekregen in de afgelopen jaren. Een lezer liet op LinkedIn weten: ‘Jouw boek vind ik de ideale combinatie voor het in evenwicht houden van de spannende balans tussen zacht op de persoon en duidelijk op de regel. Ik pas het met succes toe.’ Een andere reactie: ‘Jans boek is goud waard. Ik probeer me hard te maken voor een herstelgerichte aanpak bij ons op school’.
‘Zacht op de persoon, duidelijk op de regel’. Wat vind je van die typering?
“Het is de spijker op zijn kop en precies zoals ik met leerlingen en leraren om wil gaan. Het overgrote deel van lastig gedrag komt voort doordat mensen niet in goede verbinding met zichzelf en hun omgeving zijn. Corona heeft gezorgd voor enorme tikken. Maar het ligt veel breder. Kijk eens wat voor zaken kinderen en jongeren binnen krijgen – zeker ook online - over oorlogen en de natuur. Situaties die zich buiten de school voordoen maar die nemen ze mee. Wat in de samenleving gebeurt komt de school binnen. En de vraag is hoe scholen daarop reageren. Bijna op alle scholen kun je een toename zien van wat ik noem ‘rood gedrag’. Gedrag waarmee men zich zichzelf en de ander tekort doet. Ook op scholen waar het vroeger rustig was zie je een toename van grensoverschrijdend gedrag en incidenten. De grote vraag is hoe reageer je daarop? Doe je dat repressief en hard op de relatie? Ik denk dat het van belang is om in contact en verbinding te zijn met leerlingen. Zodat ze weten dat ze gezien worden en tegelijkertijd ervaren dat dat de school duidelijk is over wat gewenst en ongewenst gedrag is. De uitdaging is om keihard te werken aan die verbinding met leraren.”
Vanwege zijn kennis en ervaring gaan scholen bij Jan te rade over het creëren van een veiliger schoolklimaat. Maar ook benaderen ze hem voor ingewikkelde, heftige individuele casussen. Zoals een leerling die een andere leerling met een mes gestoken heeft. Of een leerling die onacceptabel gedrag vertoont en daarin blijft terugvallen. Jan laat de betrokkenen samen zoeken naar antwoorden op de vraag ‘kunnen we na wat er gebeurd is op een goede manier verder; Kan er een herstelprocedure worden opgestart en is een gesprek nog mogelijk? Doe je wel of geen aangifte bij de politie? Doet de leerling dat of kan de school er een rol in spelen?
In jouw boek reik je interventies aan om in verbinding te komen. Dit doe je, terwijl er allerlei ellende in de wereld is, vanuit een hoopvol en positief perspectief.
“De wereldproblemen kun je als school niet oplossen. Maar je hebt als school de opdracht een leerling voor te bereiden op een plek in de samenleving. Ook een leerling die ontspoort of met zijn wangedrag voor een conflict zorgt. Daarom is herstelrecht zo’n waardevolle methode. Daar heeft de samenleving later ook iets aan. De school is een ongelooflijk belangrijke plek voor groei van mensen en voor het oefenen van vaardigheden om je te ontwikkelen tot een goede deelnemer aan de samenleving.”
Onlangs kwam RTL Nieuws met het nieuws dat er meer heftige incidenten zijn op scholen zoals vechtpartijen, drugsverkoop en prostitutie. Hoe kijk jij hiernaar?
“Crimineel gedrag is een extreme vorm van wangedrag. De verleidingen waaraan jongeren vanuit de criminele wereld worden blootgesteld kunnen enorm zijn. Maar als ze er één keer ja tegen zeggen, zitten ze eraan vast en kunnen ze hun hele familie meeslepen in de narigheid Daarom is het zo belangrijk vroeg in gesprek te gaan met leerlingen die dreigen te ontsporen en in breder verband in de school met elkaar - leerlingen én leraren - het gesprek te voeren over wat nodig is om van de school een plek te maken waar je je fijn en veilig voelt. En natuurlijk zijn er op zo’n plek regels. Op een school die een echte veilige basis is kennen de leerlingen en leraren die regels en volgen ze die vanuit hun hart. Omdat ze weten dat als je dat doet het samen leren en samen werken er alleen maar beter en leuker van wordt. Die regels zijn geen doel op zich maar versterken de verbinding. Het gesprek erover is alleen al een manier om tot verbinding te komen.”
Over enkele maanden begint het nieuwe schooljaar. Heb je een tip?
“Zorg ervoor dat er ook bij docenten een goede start is. Dat docenten zich gesteund voelen door elkaar, dat ze het idee hebben: we zijn als school een gemeenschap en weten wat daarvoor nodig is. Laat ook leerlingen meepraten en met ideeën komen. Mensen invloed durven geven op hun eigen situatie is ontzettend belangrijk, blijkt keer op keer uit allerlei onderzoeken.”
Is het professionaliseringsbeleid van je school aansprekend genoeg voor je personeel? Worden leraren écht toegerust om de onderwijsvisie te realiseren? Ton Bruining geeft vier tips om meer te halen uit je interne professionalisering en je eigen huisacademie.
Heeft u zorgen bij de kwaliteit van uw onderwijs? Wilt u een meer professionele cultuur ontwikkelen? Wilt u ervaren leraren als teacher leaders in positie brengen? Wilt u professionaliseringsactiviteiten naar ‘the next level’ brengen met een huisacademie? Zonder de pretentie te hebben volledig te zijn presenteren we in deze infographic zeven sle...
Externe oriëntatie is altijd een voorwaardelijke stap voor de professionalisering in het onderwijs. Pas als leraren en scholen uit hun eigen bubble komen, kunnen leraren ze zicht krijgen op de bedoeling van het onderwijs en daarmee op de professionaliseringsopgave.
Jongeren zijn in deze pandemie al lang verstoken van echt contact. Jan Ruigrok ziet dat het mis gaat met de Errols in deze tijd van lockdown en avondklok. De 'coronablues' krijgen vat op Errol. De levenslustige, creatieve, vrolijke jongen komt zijn kamer niet meer af, ligt op bed, zit te gamen en is voor zijn ouders en zusje onbereikbaar. Hoe nu...
Scholen hebben soms te maken met heftige incidenten. Jan Ruigrok is expert in herstelgericht werken. Op 6 april start een nieuwe editie van de opleiding coördinator herstelrecht in het onderwijs. Wat is herstelrecht en hoe werk je als school aan een veilig klimaat? In gesprek met Jan Ruigrok.
Schoolleiderschap is sturing geven aan relaties. Schoolleiders moeten daarbij omgaan met uiteenlopende en soms tegenstrijdige verwachtingen. Hoe doe je dat?
Het coronavirus vraagt grote offers. Zeker ook van jongeren. Thuis werken en leren, weinig contact met anderen: wat doet dat eigenlijk met jongeren? Het Erasmus SYNC lab deed uitgebreid onderzoek en kwam met ideeën. Laten we op een Rotterdamse manier de mentale crisis onder jongeren aanpakken. Daarvoor pleit pedagoog Jan Ruigrok in zijn blog ‘De...
In veel visiedocumenten van scholen duikt het begrip ‘eigenaarschap van leerlingen’ op. Maar wordt het ook in praktijk gebracht? “Er is geen toverstaf. Als je ander gedrag bij een leerling wilt zien, betekent dat ook iets voor jou als docent.”
Uit het rapport Peil Rekenen en Wiskunde komt naar voren dat veel basisscholen een lager niveau nastreven: namelijk het niveau 1F in plaats van 1S. De lat moet dus echt omhoog! Kinderen halen te weinig uit hun rekentalenten.
Het enthousiasme en de gretigheid die doorklinken in Xander Damen, directeur basisschool De Nieuwe Weg (Poeldijk), zijn ontwapenend. In gesprek over de samenwerking met ISW Irenestraat (vo-school voor kadergerichte leerweg, theoretische leerweg en HAVO) rond 10-14 onderwijs.
Wat kun je doen als de examenstunt ontspoort? Pedagoog Jan Ruigrok schetst scenario's en de centrale vragen hierbij. ‘School in Bussum overweegt aangifte tegen leerlingen na uit de hand gelopen examenstunt’, kopt de NRC op 25 april in een artikel nadat een examenfeest ontaardde in gevechten tussen politie en leerlingen en er aan alle kanten sch...
“Eigenaarschap van leerlingen in het speciaal onderwijs kan niet zonder kaders. Belangrijk is het besef dat je als docent niet alleen coach wordt. Je blijft de leraar. De sleutel is om vanuit dat kader het echte gesprek aan te gaan met de leerling op basis van de leerdoelen.” Interview met Diane van der Voorn over de groei van leerlingen, het '...
Doorstroom van medewerkers blijkt voor een schoolorganisatie vaak een succesvol alternatief voor externe werving van nieuwe leidinggevenden. Het zorgt voor behoud van waarde(n)volle kennis en biedt talentvolle en betrokken collega’s mogelijkheden tot carrièreperspectief binnen de eigen organisatie. Onderwijsprofessionals die zich willen oriënter...
Groeien en met lef en liefde op de school werken gaat steeds beter als je met een open en liefdevolle blik naar jezelf kijkt, ook naar je ‘slechte’ of ‘gekke’ kanten. Dan kun je onderzoeken hoe je met jezelf omgaat, hoe je leidinggeeft aan jezelf en al je gedachtes en gevoelens terwijl je leidinggeeft aan je klas of je team.
Mislukte fusiegesprekken. Rode kaarten van de Inspectie. Een verslechterende financiële positie. In ‘Verhalen uit de bestuurskamer’ beschrijft Hilde Adriaenssens situaties en dilemma's die gebaseerd zijn op de dagelijkse adviespraktijk.
Ben je leerlingbegeleider, ondersteuningscoördinator, ib-er, mentor of vertrouwenspersoon? Je groeit in je taak en rol met onze trainingen. Kies bij KPC Groep de opleiding die bij je past. Ook incompany zijn er veel mogelijkheden.
Welke kant wil jij op met je onderwijsloopbaan? Voor leraren in het VO die een leidinggevende positie overwegen organiseert KPC Groep op 4 oktober een oriëntatiedag. De dag wordt begeleid door Morris Oosterling. Hij begeleidt vaker docenten die leidinggevende aspiraties hebben
Stel je eens voor. Als ondersteuningscoördinator wil je echt het verschil maken en als kartrekker vernieuwingen opzetten op het gebied van leerlingbegeleiding. Hoe kan een speciaal professionaliseringsprogramma je daarin verder helpen? Lees op de site van KPC Groep de ervaringen van Francis Holtslag, Anita Gouda en Deborah van Ham en hoe zij in ...
Waarom studeren sommige mbo 4-gediplomeerden niet door op het hbo terwijl ze dat eigenlijk wel zouden willen en kunnen? De redenen liggen overwegend in hun persoonlijke kenmerken en hun sociale omgeving, zo blijkt uit onderzoek door de Inspectie van het Onderwijs. Jan Ruigrok reageert op het rapport.
“We waren op zoek naar meer certificeringen in onze uitstroomrichtingen. We hebben goed rondgekeken en kwamen in veel sectoren uit bij SVA van KPC Groep. ” Joost Jacobs is onderwijskundig leider van Praktijkschool Helmond. Samen met docent Latoya Havenaar vertelt hij over de keuze voor SVA, de ambities van de school én over de nieuwe locatie waa...
Neuropsycholoog Erik Scherder pleit doorlopend voor een 'deltaplan voor meer bewegen'. In een interview met de LC brak hij een lans voor bewegen in het onderwijs. “Richt scholen anders in, neem vakleerkrachten aan en geef beweging een veel prominentere plek in het curriculum. Daar ga je ook beter van rekenen." Spelen en bewegen zijn zuurstof voo...
Stichting Lezen & Schrijven vraagt deze week aandacht voor laaggeletterdheid. Interview met de aan het KPC-netwerk verbonden taalexpert Marjolein van Oenen aan de hand van trefwoorden.
Spelen en bewegen is zuurstof voor het brein, stelt prof. Erik Scherder. "Cognitief gezien blijkt uit wetenschappelijke onderzoeken dat de lesstof beter beklijft en beter onthouden wordt." Wil jij weten hoe dit precies zit en hoe je bewegend leren kunt toepassen in dagelijkse lespraktijk? Op 9 november organiseert KPC Groep een studiedag over b...
Provocatieve coaches zijn clowns die met een stalen gezicht de meest baarlijke nonsens kunnen uitkramen. Ze ontregelen nare vastgelopen patronen en scheppen daarmee een nieuwe orde. Hun lariekoek - die wanneer we die serieus zouden nemen tot de grootste ellende zou leiden - roept een tegenreactie op die voor positieve doorbraken zorgt. De coach ...
Hoe vergroot je de effectiviteit en aantrekkelijkheid van de huisacademie van je eigen scholengroep? Die vraag staat centraal in de inspiratiesessie die we op 6 december in Utrecht organiseren. Dit onder het motto: The Next Step.Als 'opmaat' naar de sessie geeft Ton Bruining alvast wat prikkelende inzichten en tips. Dit in de vorm van een drieta...
In toenemende mate ervaren basisscholen dat het leerstofjaarklassensysteem knelt. Daarom verkennen schooldirecteuren en teams mogelijkheden om het onderwijs op hun school duurzaam anders te organiseren. Tussen droom en daad bevinden zich soms de nodige valkuilen en hindernissen.
Op het Geert Groote College in Amsterdam verzorgde Ton Bruining, netwerkpartner van KPC Groep, onlangs de zevende Laurens van der Graafflezing, vernoemd naar de bevlogen docent Nederlands die bij de crash van MH17 om het leven kwam. (tekening gemaakt door Erika Nováková, leerling van het Geert Groote College).
Na het succes van zijn boek ‘Het tienerbrein’ schreef hoogleraar neuropsychologie Jelle Jolles ‘Leer je kind kennen’. Een boek over ontplooiing, leren, denken en het brein. Hierin besteedt hij ruim aandacht aan de executieve functies. Een onderwerp dat steeds meer in de belangstelling staat bij leraren en schoolleiders.
"Stress, niets te doen en prestatiedruk: bijna de helft van de jongeren lijdt zwaar onder corona", kopte dagblad Trouw n.a.v. onderzoek van het CBS. Wat kunnen scholen en leraren betekenen voor leerlingen in deze tijden van onzekerheid? "We zitten nu op een kruispunt met de leraar als een soort wisselwachter die kan bijdragen de energie de goede...
"We racen maar door. Dit terwijl de onderwijssector reeds de twijfelachtige eer heeft de ranglijsten over stress en burn-out aan te voeren. Tel daarbij de tekorten op aan personeel en mijn conclusie is: we rijden keihard af op een muur.
In de reeks ‘Verhalen uit de bestuurskamer’ een nieuwe aflevering. Een fictieve case over een vo-school die worstelt met schoolontwikkeling. Hilde Adriaenssens, Ton Bruining en Morris Oosterling, allen netwerkpartners van KPC Groep, laten hun licht schijnen over de situatie en schetsen oplossingsrichtingen.
Na een nadere duiding en plaatsbepaling van HRD presenteert Ton Bruining in zijn boekbespreking 'een kleine proeve' uit de rijke verzameling van 45 hoofdstukken in het Handboek HRD. Ook geeft hij zijn reflectie op dit kloeke boek van bijna 900 pagina's.
Janke van der Zaag is sinds afgelopen zomer directeur KPC Interim. Bestuurders en scholen weten steeds beter KPC Interim te vinden, constateert ze. “De vragen variëren enorm: van manager a.i. tot een tijdelijke officemanager of een intern begeleider.
“Eigenaarschap is denk ik in deze tijd belangrijker dan ooit. Door de coronatijd zijn leerlingen hun structuur kwijt en soms ook hun motivatie. Dit versterkt door de verhalen in de media over leerachterstanden. Ook docenten zijn soms hun houvast kwijt. Ze gaan dan trekken aan leerlingen die op hun beurt weer achterover gaan hangen."
“Eigenaarschap van leerlingen in het speciaal onderwijs en praktijkonderwijs kan niet zonder kaders. Belangrijk is het besef dat je als docent niet alleen coach wordt. Je blijft de leraar. De sleutel is om vanuit dat kader het echte gesprek aan te gaan met de leerling op basis van de leerdoelen.”
In een nieuwe publicatie van KPC Groep gaat taalexpert Marjolein van Oenen in op het verbeteren van begrijpend lezen. Haar focus ligt hierbij op de rol van de schoolleider.
Wereldoriëntatie in samenhang aanbieden? Hiervoor zijn methodes beschikbaar. Sommige scholen kiezen voor een andere weg: werken met kernconcepten. In gesprek met Taco Houkema en Margje van Muiswinkel. Beiden ondersteunen vanuit KPC Groep scholen die aan de slag willen met deze vorm van onderwijsontwikkeling.
Het gevoel van onveiligheid van leerlingen was al groot door de coronacrisis. Mentaal had de jeugd het al zwaar te verduren. Nu is daar het oorlogsgeweld in Oekraïne bijgekomen dat elk moment van de dag binnenkomt via de (social) media. Wat vergt dit van leraren en van hun pedagogisch vakmanschap? Een column van Jan Ruigrok, netwerkpartner van K...
Esther de Boer, netwerkpartner KPC Groep, is expert op het terrein van hoogbegaafdheid. Een onderwerp waarover ze scholen begeleidt en coacht. Ook heeft ze verschillende publicaties op haar naam staan. Esther is co-auteur van het onlangs verschenen ‘Werken met begaafdheid in de klas’, de opvolger van ‘Werken met begaafde leerlingen in de klas ‘.
Goed onderwijs staat of valt met de kwaliteit van de leraar. Scholen investeren dan ook in de professionalisering van leraren. Voor KPC Groep verzorg ik masterclasses gericht op het ontwikkelen en uitvoeren van professionaliseringsbeleid en het bouwen van huisacademies en begeleid ik werkplaatsen waarin leraren aan de ontwikkeling van onderwijs ...
Brainport Eindhoven geldt als de meest innovatieve technologieregio in Nederland. Als een schoolvoorbeeld van kruisbestuiving en co-creatie. Die wind van samenwerking waait ook bij de groeiende groep van Brainport-scholen. Een samenwerkingsverband van po- en vo-scholen die hun leerlingen voorbereiden op deelname aan een hoogtechnologische samenl...
De school als de plek die zowel geborgenheid biedt als uitdaagt. Jan Ruigrok, netwerkpartner van KPC Groep, schreef hierover het boek ‘Hoop, humor en herstel’. Uitgebreid gaat hij in op een vraagstuk dat veel leraren en teams puzzelt: wat betekent bouwen aan een veilig schoolklimaat voor de manier waarop leerlingen, leraren en ouders met elkaar...
Actief als dyslexiecoach? Op basis van onze jarenlang betrokkenheid bij het Masterplan Dyslexie, de actuele vragen vanuit het onderwijsveld én de kennis van onze adviseurs ontwikkelde KPC Groep de praktijktraining ‘Dyslexiecoach’. Een nieuwe editie van deze hooggewaardeerde training gaat van start op 21 september.
Onze oriëntatiedag van 10 juni biedt zowel de schoolorganisatie als de deelnemende onderwijsprofessional inzichten in talenten en ambities. Dit levert waardevolle bouwstenen op voor loopbaanplanning én voor organisatieontwikkeling.
“Ik zit kort voor mijn pensioen en dacht: examineren voor SVA dat is leuk en het past bij mij”. Yolande Rotteveel Mansveld werkt bij STIP, een vso-school in Utrecht. Ze combineert dit sinds een jaar met de rol van SVA-examinator. SVA is een onderdeel van KPC Groep.
“Ik zit kort voor mijn pensioen en dacht: examineren voor SVA dat is leuk en het past bij mij”. Yolande Rotteveel Mansveld werkt bij STIP, een vso-school in Utrecht. Ze combineert dit sinds een jaar met de rol van SVA-examinator (branchegerichte opleidingen in praktijkonderwijs en vso).
Voor het zoveelste jaar op rij luidde de Onderwijsinspectie de alarmbel over het taal- en rekenonderwijs. Minister van Onderwijs Dennis Wiersma (VVD) komt met een ‘nationaal masterplan’ om het tij te keren. ‘Bewezen interventies’ moeten de kwaliteit van het Nederlandse onderwijs verhogen. Reflecties van Ton Bruining, netwerkpartner van KPC Groep.
De opleiding intern onderwijsadviseur is volgeboekt. Vanwege de grote belangstelling organiseert KPC Groep een extra editie van deze opleiding. De intake-gesprekken van deze extra editie vinden plaats op 30 november. De opleiding zelf start op 14 februari 2023.
Waarom neemt leerling A soms van die oliedomme beslissingen? Hoe komt het dat de resultaten van leerling B in een paar maanden tijd zo gekelderd zijn? Waarom is leerling C zo impulsief? In het onderwijs gaat steeds meer aandacht uit naar executieve functies.
Minister Dennis Wiersma van Onderwijs wil dat leerlingen later dan nu een keuze kunnen maken voor vervolgonderwijs. In het veld zelf is het verbeteren van de aansluiting tussen primair en voortgezet onderwijs een thema dat al veel langer leeft. Steeds meer scholen starten met 10-14-onderwijs.
De overheid zet financieel 'de turbo aan' voor het versterken van de basisvakken. En de wetenschap zegt hoe het moet. Maar dat is niet het hele verhaal. Ga eens in de schoenen van de leerkracht en het team staan, stelt Marjolein van Oenen in haar blog.
Ton Bruining, netwerkpartner van KPC Groep, laat zijn lezers in zijn prikkelende blogs graag meedenken over de essentie van goed onderwijs. Zelf geïnspireerd door filosoof Harry Kunneman spreekt Ton Bruining vaak over ‘onderwijs dat werkt, dat deugt en deugd doet’. Een longread over Tons perspectief op onderwijs is als download beschikbaar.
Het versterken van executieve functies vindt steeds meer zijn plek in het onderwijs. Over executieve functies zijn inmiddels boekenplanken volgeschreven. Maar hoe geef je dat in de klas en in de begeleiding praktisch handen en voeten? Dat is de expertise van orthopedagoog Frederiek Westerveld, netwerkpartner van KPC Groep.
Scherpe inzichten van onze netwerkpartner Tessa Pierik, netwerkpartner van KPC Groep, over leiderschap in tijden van personeelskrapte en hoe je het verschil kunt maken
Rob Mataheru is één van de deelnemers aan de lopende opleiding intern onderwijsadviseur die vóór de zomervakantie van start ging. Waarom schreef hij zich in?
Het werken met kernconcepten is een andere aanpak van het (wereldoriënterend) onderwijs op de basisschool. Veel scholen bieden wereldoriëntatie aan in aparte vakgebieden. Bij kernconcepten ligt de focus op samenhang: ontdekken hoe de wereld, processen en ontwikkelingen met elkaar verband houden.
Ben je intern begeleider, kwaliteitsmedewerker, teacher leader of bestuursadviseur? Op zoek naar persoonlijke en vakinhoudelijke ontwikkeling en vergroting van je adviesvaardigheden?
Jan Ruigrok, netwerkpartner van KPC Groep, merkt aan de vragen die hij krijgt dat leerlingen én leraren het zwaar hebben en dat scholen soms handelingsverlegen zijn bij het herstellen van relaties en omgaan met grensoverschrijdend gedrag. Tegelijk is hij hoopvol. “Ik zie zoveel betrokken docenten en schoolleiders die fantastische dingen doen om ...
Faalangst is een natuurlijke reactie op acties die het risico in zich dragen dat ze niet lopen zoals je wilt. Wie faalangst weet om te zetten in faalkracht, aanvaardt dat zijn acties misschien niet het resultaat opleveren waarnaar je streeft. Een faalkrachtig mens heeft het lef ‘op zijn bakkes’ te gaan en is in staat het risico op schade binnen ...
"In de periode augustus-november was ik op een tiental scholen met besturen, directies, leerteams, werkgroepen en leerkrachten in gesprek over leesonderwijs. Ik verzorgde bijeenkomsten, trainingen en bezocht lessen. " Marjolein van Oenen, netwerkpartner van KPC Groep, deelt haar waarnemingen over het verbeteren van begrijpend leesonderwijs.
Voor het bestuur/de directie en de Raad van Toezicht van een school is het van belang dat het onderwijsproces goed kan blijven lopen. Ook in onzekere tijden. Een begroting en meerjarenbegroting helpen om zicht en grip te houden op de financiën van de school. In een tijd van meer onzekerheden vermindert de betrouwbaarheid van die begrotingen.
Een klimaat creëren waarin medewerkers openhartig durven zijn, fouten toegeven en ruimte voelen om van en met elkaar te leren. In het onderwijs groeit de belangstelling voor het thema psychologische veiligheid. Anne-Marie Wijffels nam samen met collega-locatieleiders van Punt Speciaal onderwijsgroep deel aan een werksessie onder leiding van Walt...
Dat de resultaten van het Nederlandse (basis) onderwijs, de leeropbrengsten, tegenvallen is al lang geen nieuws meer. Ook dalen ‘we’ in een benchmark met andere landen als je kijkt naar de PISA-scores. De roep om meer focus op de kernvakken is logisch. Maar de monitoring en verantwoording die hiermee echter gemoeid zullen gaan, perst als we nie...
Het is een veel gehoord geluid in het onderwijs: leerlingen zijn ongemotiveerd en zouden meer eigenaar moeten worden van hun leerproces. “Je moet ze meer loslaten” is een vaak gehoorde zin. Is dat zo? En hoe doe je dat? Wat heeft een leerling nodig en wat heeft een leraar daar zelf in te doen?
Welke kant wil jij op met je onderwijsloopbaan? Voor leraren in het VO die een leidinggevende positie overwegen organiseert KPC Groep op 3 maart een oriëntatiedag. De dag wordt begeleid door Morris Oosterling. Hij begeleidt vaker docenten die leidinggevende aspiraties hebben.
Het is weer de tijd van lijstjes en terugblikken. Voortdurend ontsluiten onze netwerkpartners hun kennis en ervaring. Via publicaties delen we inzichten met leraren, schooldirecteuren, bestuurders en andere onderwijsprofessionals. Dit in de vorm van artikelen, infographics en blogs. Op de drempel naar 2023 het overzicht van de meest gelezen publ...
Frustratie bij leerlingen; meermaals wisselen van scholen; vertraging in de schoolloopbaan en soms zelf thuiszitten. Voor hoogbegaafde leerlingen is het onderwijsaanbod nog lang niet altijd passend. Een aantal verontruste schooldirecteuren schreef vorig jaar daarom een brandbrief naar de minister. Ze gaven aan dat het aanbod nog niet overal op o...
“Begrijpend lezen is een gat in de markt. Hierdoor is er steeds meer aanbod van methodes, aanpakken en kennis. Scholen verdrinken daar soms in. Ik help ze om keuzes te maken die passen bij hun context. Dat er wat moet gebeuren is voor scholen wel helder. Maar hoe doe je dat dan? Daar zie je vaak handelingsverlegenheid.”
Hans Burgmans, netwerkpartner van KPC Groep, schreef een beschouwing over ChatGPT. Hierin gaat hij onder meer in op de impact van ChatGPT op (taal)onderwijs, de risico's van Artificiële Intelligentie, het gesprek over voors en tegens op school aangaan.Download hier de beschouwing
Wil je het potentieel van chatbots als ChatGPT verkennen? Of wil je juist ChatGPT zo goed mogelijk blokkeren of detecteren? Of wil je misbruik of fraude met ChatGPT zo goed mogelijk aanpakken? Vanuit deze invalshoeken reiken we scholen en leraren inspiratie aan en verzorgen we praktische demonstraties van ChatGPT en anti-ChatGPT software.
Elke leidinggevende weet dat zij of hij simpelweg door in een vergadering aanwezig te zijn, de machtsdynamiek tussen de deelnemers aan dat overleg verandert. Want met jou als ‘eindbaas’ in een vergadering erbij zullen veel mensen - zonder dat dat jouw bedoeling is - nog meer dan anders afwegen wat ze wel en niet gaan zeggen.
In deze zesdaagse en hooggewaardeerde basisopleiding van KPC Groep maak je uitgebreid kennis met diverse facetten in het werk van een zorgcoördinator/ondersteuningscoördinator.
Wil je krachtige impulsen geven aan de professionele cultuur? De professionaliseringsactiviteiten in je school of scholengroep naar een hoger plan brengen? Meer rendement halen uit je huisacademie? We hebben dan een aanrader voor je.
Het is een veel gehoord geluid in het onderwijs: leerlingen zijn ongemotiveerd en zouden meer eigenaar moeten worden van hun leerproces. “Je moet ze meer loslaten” is een vaak gehoorde zin. Is dat zo? En hoe doe je dat? Wat heeft een leerling nodig en wat heeft een leraar daar zelf in te doen?
Het overviel ons in zekere zin, de vraag of het mobieltje in de klas een plek verdient stond centraal. Schijnbaar uit het niets kwam ChatGPT langszij. Generatieve AI. Slimmer en beter dan Google? Leerlingen hadden het al snel ontdekt en de mooiste samenvattingen en inzichten kwamen op je bureau of in je inbox.Tijd om eens te kijken naar de mogel...
SVA (onderdeel van KPC Groep) en ORGB-opleidingen gaan samenwerken. Dat beide organisaties deze beweging maken is niet vreemd. ORGB verzorgt voor diverse PrO-/VSO-scholen de examinering van de Entree-opleiding. Op verschillende van deze scholen wordt ook gewerkt met SVA2-examens.
De opleiding intern onderwijsadviseur van KPC Groep trekt onderwijsprofessionals uit alle onderwijssectoren. Ook uit het primair onderwijs. Zoals Rosa Smit-Brouwer. Ze neemt deel aan het lopende programma.
Begin met de bedoeling! Dat hoor je vaak in scholen die willen werken vanuit het 'WHY" zoals managementgoeroe Simon Sinek dat verwoordt. Wat betekent dat eigenlijk voor de professionalisering van leraren?
Op het Carmel College Salland verzorgde Johan Vlasblom een tweedaagse praktijktraining voor docenten en mentoren over provocatieve begeleiding. Manon Post (docent Engels en mentor van een gymnasium 3 klas) behoorde tot de deelnemers. Ze blikt terug.
Annemiek Staarman is verbonden aan het netwerk van KPC Groep. Ze begeleidt vakgroepen, doet kwaliteitsonderzoek voorafgaand aan een inspectiebezoek en verzorgt studiedagen rond collegiale visitatie. “Steeds vaker merk ik dat, als het over het verbeteren van de kwaliteitszorg gaat, het over de kwaliteitscultuur gaat. En daar is reden voor.”
Elk jaar als de schoolexamens beginnen ziet de Stichting Farmaceutische Kengetallen (SFK), die landelijk de uitgifte van geneesmiddelen bij de apotheek bijhoudt, een opvallende piek. Dan schrijven artsen substantieel vaker het middel propranolol voor aan jongeren.Welke behoeften zou een pilletjesslikkende examenkandidaat aan het vervullen zijn m...
Wat staat ons als team te doen als we kindgerichter willen werken? Deze vraag stelde speelleercentrum De Oversteek in het Brabantse Liempde zich. De antwoorden zijn zichtbaar en merkbaar aan het worden. In gesprek met directeur-bestuurder Irene Verbeet. “Als team zijn we samen op weg en zoeken we naar bewandelbare paden. Elke keer maken we een s...
Passende schooleigen leerlijnen in het vso en praktijkonderwijs. Dat is een thema waarbij Mandy Ankersmit, adviseur van KPC Groep, regelmatig scholen ondersteunt.
In een nieuwe whitepaper gaat Tessa Pierik, netwerkparter van KPC Groep, in op de spanning tussen verantwoorden, presteren en reflecteren en wat duurzaam succes realiseren vergt van leidinggevenden in het onderwijs
Het kabinet trekt dit jaar extra geld uit voor onderwijs aan hoogbegaafden. Veel scholen hebben programma’s of speciale modules voor hoogbegaafde leerlingen. Maar dat is niet genoeg. "De uitdaging voor de leraar of de leerkracht is het kind echt te zien", stelt Esther de Boer, netwerkpartner van KPC Groep.
Voor leraren in het VO die na willen denken over een leidinggevende positie organiseert KPC Groep op 30 november in Utrecht een oriëntatiedag. De dag wordt begeleid door Morris Oosterling.
In 2023 hebben we bij EuroCollege Amsterdam een indrukwekkend slagingspercentage van 80% behaald, en dat vervult ons met enorme trots! Dit succes is een stralend voorbeeld van de onvermoeibare inzet en vastberadenheid van onze fantastische studenten, gesteund door ons gepassioneerde team onder leiding van mevrouw Balt.Bij EuroCollege beseffen we...
Pesten kun je alleen doen afnemen als je bereid bent met andere ogen te kijken naar anderen die mensen pesten. Dit stelt Jan Ruigrok in een blog naar aanleiding van de Week tegen het pesten.
De leesresultaten staan al jaren onder druk. Veel scholen willen stappen zetten in het verbeteren van begrijpend leesonderwijs. Dit in samenhang met andere taal- en OJW-domeinen in plaats van een vak apart. Synergie dus. De hamvraag is: hoe doe je dat en hoe breng je die samenhang aan? Daarover organiseerden Marjolein van Oenen en Anneleen Mul...
Donderdag 12 oktober vond training curriculumontwerp voor praktijkonderwijs en voortgezet speciaal onderwijs plaats. In deze training van KPC Groep leren scholen hoe zij werkbare leerlijnen ontwikkelen, passend bij hun school en visie
Heb je in je school of scholengroep een interne adviesfunctie- of -rol en wil je je vakmanschap en vaardigheden aanscherpen om je impact te vergroten?Ben je teacher leader, projectleider, stafmedewerker of intern begeleider en wil je je ontwikkelen tot intern onderwijsadviseur?Ben je bestuurder of directeur en wil je collega’s verleiden om in d...
Respectvol met elkaar omgaan is bij ons vanzelfsprekend, zo lezen we op de website van !mpulse in Leeuwarden. De principes van het Herstelrecht liggen aan de basis van het pedagogisch klimaat op deze scholengemeenschap die hoog scoort op het gebied van sociale veiligheid.
Dit schooljaar verzorgt Pieter Jan Hiemstra wederom met Ton Bruining opleidingsprogramma’s voor startende ondersteuningscoördinatoren (19 december eerste cursusdag). “De kunst is als ondersteuningscoördinator boven de waan van de dag uit te steken. Je bent immers geen brandjesblusser.”
Janke van der Zaag is directeur KPC Interim. Bestuurders en scholen weten steeds beter de weg naar KPC Interim te vinden, constateert ze. “De vragen variëren enorm: van manager a.i. tot een tijdelijke officemanager of een schoolleider a.i. of een interim-intern begeleider. We werken voor HBO, VO, MBO, VMBO en PO. We leveren ook interim-projectle...
Onderwijsvernieuwers Sjef Drummen en Jan Fasen hebben een belangrijk boek gemaakt, 10 jaar Agora in de praktijk. Het is in wezen een bundel van drie boeken. In twee boeken zetten achtereenvolgens onderwijsarchitect Drummen en innovatieve schoolleider Fasen hun gedachten over het failliet van het Nederlandse onderwijssysteem uiteen. Die zijn verv...
“Spelverdeler voor de leerlingondersteuning”. Met deze metafoor typeert opleider Pieter Jan Hiemstra de rol van de ondersteuningscoördinator. Tegelijkertijd ziet hij dat ondersteuningscoördinatoren soms ‘in het diepe worden gegooid’ en in plaats van de lijnen uitzetten vooral bezig zijn met ‘interne brandjes blussen’.
Het is alweer een ruime maand geleden dat de Pisa-resultaten het nieuws domineerden. Er is van alles over gezegd en geschreven in de (sociale) media. Van kritische kanttekeningen over de validiteit van het Pisa-onderzoek tot de belabberde kwaliteit van het onderwijs. Van uiteenlopende redenen voor de slechte leesvaardigheid van Nederlandse 15-ja...
Op 18 maart verzorgt KPC Groep de training ‘Eigenaarschap in het praktijk- en voortgezet speciaal onderwijs’. In deze training tackelen we misvattingen met betrekking tot eigenaarschap. Ook zoomen we in op de specifieke uitdagingen van het Pro en VS voor docenten die hun leerlingen meer eigenaarschap willen geven. Effi Oosterwijk licht de train...
Ria Rigter is senior-adviseur ontwikkelen & kwaliteit bij de Gooise Scholen Federatie (acht vo-scholen en een Internationale Schakelklas). Ze nam deel aan de opleiding Intern Adviseren van KPC Groep. “Door deze opleiding ben ik veel meer gaan nadenken over wat ik kan doen om mensen echt mee te nemen i.p.v. mijn visie blijven uitdragen en me...
Op 10 september start de nieuwe editie van onze hooggewaardeerde basisopleiding ondersteuningscoördinator. Wat spreekt deelnemers aan in deze opleiding? Wat voor inzichten namen eerdere deelnemers mee naar hun eigen school?
Herkent u dit? Het ontwikkelen van een gedragen schoolplan gaat bij ons moeizaam’.‘Het is lastig voor ons om keuzes te maken’.‘Slechts weinig leraren kennen onze plannen’. ‘We hebben beperkt zicht op wat leerlingen, ouders en onze externe partners van ons verwachten’.
Hoe verbeter je het arbeidsmarktperspectief van jongeren in het Praktijkonderwijs en VSO? SVA (Scholing voor Arbeid) biedt daar programma's voor die ondersteunen bij uitstroom naar werk in verschillende sectoren.
Als mentor ben je spil in de begeleiding van de leerling. Binnen het mentoraat krijgt coaching steeds meer nadruk. Wat zijn de uitdagingen hierbij en welke elementen zijn cruciaal voor impactvol coachen? We gaan in gesprek met Mirjam Gilhuis.
Uit verschillende vergelijkende internationale studies blijkt dat Nederlandse scholieren relatief weinig weten van democratie. Historicus en Amerika-deskundige Willem Post ondersteunt scholen door als gastdocent leerlingen kennis bij te brengen over de democratische rechtstaat. In zijn workshops kijkt hij verder dan de instituties en laat hij ...
Waarom vertrekken leraren en docenten uit het onderwijs? ResearchNed ging op zoek naar antwoorden in opdracht van OCW. Walter van den Elsen, senior adviseur Duurzame Inzetbaarheid van KPC Groep, bestudeerde nauwgezet het rapport.
Voor leren en voor groei is een veilig en uitnodigend schoolklimaat nodig. Daarover bestaat geen twijfel. Maar wat doe je als grenzen worden overschreden? Hoe borg je dan die veilige basis?
De zorgcoördinator/ondersteuningscoördinator speelt een centrale rol binnen het zorgbeleid van de school. In het schooljaarverzorgt KPC Groep nieuwe edities van de hooggewaardeerde basisopleiding én van de verdiepingsopleiding voor gevorderde zorg-/ondersteuningscoördinatoren.
Het verschil in onderwijskansen en ontplooiingsmogelijkheden is groot en hardnekkig. Met als invalshoek de ontwikkelingsneuropsychologie deelt emeritus-hoogleraar Jelle Jolles in gesprek met KPC Groep zijn visie op dit thema. Als ‘grenswerker’ tussen wetenschap, het vak van de neuropsychologie en de onderwijspraktijk wil hij bijdragen aan betere...
Duurzaam inzetbare medewerkers zijn gemotiveerd, werken met plezier en blijven zich ontwikkelen. Bovendien is de kans kleiner dat zij de onderwijsorganisatie onnodig verlaten.
Al zeilend een half jaar nieuwe vaardigheden ontwikkelen, andere culturen leren kennen en tussen de bedrijven door aan de slag gaan met de reguliere lesstof van je school.
Onze netwerkpartner Ton Bruining laat zijn lezers in zijn prikkelende blogs graag meedenken over de essentie van goed onderwijs. In een interview gaat Ton onder meer in op de betekenis van kernwaarden, de ontwikkeling van eigentijdse onderwijsconcepten, wendbaar leiderschap en het doorbreken van systeemgrenzen in het belang van kinderen.
Ben jij IB-er, stafmedewerker, teacher leader of intern projectleider? Ontwikkel komend schooljaar je adviesvaardigheden met onze Opleiding Intern Onderwijsadviseur!
Een prachtige mijlpaal! Als eerste in Nederland hebben de leerlingen van het Bouwcollege Wielewaal in Rotterdam hun SVA1- certificaat ‘Werken in de bouw’ behaald.